VẤP NGÃ và CHỖI DẬY

Những nỗi ám ảnh trần gian

Suy niệm cuộc thương khó của Chúa Giêsu hôm nay làm chúng ta nhớ lại lời tiên tri bí ẩn của cụ Simêon từ những ngày đầu đời của con trẻ Giêsu: “Thiên Chúa đặt cháu bé này làm duyên cớ cho nhiều người Israel phải vấp ngã hay được chỗi dậy. Cháu còn là dấu hiệu để người đời chống báng” (Lc 2, 34). Đó là vận mạng cuộc đời Chúa Giêsu. 

Nhưng vận mạng đó là gì? Giêsu là ai? Đã nhiều lần Chúa Giêsu muốn giữ kín bí mật Mêsia, để cho người Do Thái mặc sức bình phẩm về căn tính của con người lạ lùng này: con bác thợ mộc, Gioan Tẩy Giả sống lại, một tiên tri lớn, một người khôi phục Israel, một người phi thường hay làm phép lạ, một người đến từ Thiên Chúa, một Đấng Mêsia ?

Dòng đời cứ trôi, người Do Thái vẫn cứ ôm ấp những khát vọng và tham vọng trần thế như bao con người sinh vào thế trần: cơm áo gạo tiền, giàu có quyền uy, danh thơm tiếng tốt. Trong hoàn cảnh đất nước bị Đế Quốc Rôma thống trị, người Do Thái còn có một khát vọng chính trị mãnh liệt thể hiện bằng lòng thù hận: cầm gươm lên đánh đuổi bọn xâm lăng, giải phóng dân tộc; bởi đó, phải có một vị minh vương từ hoàng tộc Đavit xuất hiện.

Đức Kitô, vị vua bình an

Hôm nay đây, giờ đã điểm, vài ngày trước lễ Vượt Qua, chúng ta cầm nhành lá trong tay để cùng với những người Do Thái hoan hô Chúa Giêsu là “Đấng ngự đến nhân danh Chúa”. Nhưng chúng ta phải làm điều đó với một tâm hồn sáng suốt, vì Chúa Giêsu không phải là vua của một vương quốc trần thế. Ngài không phải là một quân nhân. Ngài không tán dương chủ nghĩa dân tộc quá khích hay những ý thức hệ cực đoan. Ngài không bảo đảm cho quyền lực và vị trí xã hội của các nhà lãnh đạo tôn giáo là các thượng tế, kinh sư, pharisêu. Ngài không kích thích lòng thù hận chết chóc. Ngài không chủ ý vực dậy nền kinh tế quốc dân để thoả mãn cơm áo trần gian cho đám dân đen… Tóm lại, Ngài không phải là Đấng chỉ thoả mãn những nhu cầu trần thế của con người. Ngài không bị điều khiển bởi những ám ảnh trần gian.

Thực sự, Ngài là Vua của vương quốc Thiên Chúa: hiền lành và khiêm tốn, cưỡi trên một con lừa con. Lừa là con vật vô hại của thời hòa bình, của những nẻo đường trên đó hành khách không phải vội vã. Ngài là vị Vua của tình yêu chiến thắng lòng thù hận, của niềm hy vọng vượt lên trên những tham vọng trần thế, của niềm tin vào sự sống vượt trên sự chết. Tuyên ngôn của Ngài là: ai dùng gươm sẽ chết vì gươm; ai phản bội rồi sẽ bị bội phản; ai thù oán rồi sẽ bị oán thù; ai giết người rồi sẽ bị người giết; ai tham vọng ích kỷ cho riêng mạng sống mình rồi sẽ mất mạng; ai quảng đại trao ban mạng sống vì sự sống đích thực của muôn người rồi sẽ được sự sống vĩnh cửu; ai yêu người thì sẽ được người yêu, và được Thiên Chúa yêu.

Bình an cho người thiện tâm

Như thế chúng ta hiểu được lòng người đổi trắng thay đen đến ghê sợ. Tại sao chính quyền Rôma hành xử công lý lại vô lý kết án người vô tội? Tại sao những nhà lãnh đạo tôn giáo lại vô luân xúi giục quần chúng đòi giết chết “Đấng ngự đến nhân danh Chúa”? Tại sao quần chúng vừa tán dương vang dội, “Hoan hô con vua Đavit”, lại vô tâm đổi giọng kết án liền sau đó, “Đóng đinh nó đi”? Tại sao sự ngưỡng vọng đầy nhiệt huyết đối với Chúa Giêsu lại chuyển thành một sự hung dữ chết chóc và vô cảm đến rợn người? Tại sao những kẻ bất chính lại có thể kết án một người công chính? Và tại sao con người lại có thể kết án Thiên Chúa?  

Chúa Giêsu đã đảm nhận lấy vận mệnh cuộc đời Ngài, và Ngài trung tín cho đến cùng bằng cái chết tràn đau thương và ngập bất công trên thập giá. Chính trong sự trung tín đến cùng của Ngài mà “nhiều người Israel phải vấp ngã hay được chỗi dậy”. Chính trong cái chết trần trụi của Ngài trên thập giá, mà tâm can của mọi người và mỗi con người cũng được phơi bày trần trụi: ác tâm, giả tâm, manh tâm, mưu tâm, nhẫn tâm, u tâm, vô tâm; hay chính tâm, minh tâm, thanh tâm, thành tâm, thiện tâm, từ tâm. Chúng ta đừng quên lời Chúa Giêsu nói về tâm can của Giuđa: “Con Người phải ra đi như đã chép, nhưng khốn cho kẻ nộp Con Người, thà nó đừng sinh ra thì hơn”.  

Bước vào đường nẻo bình an

Khi chúng ta cử hành Lễ Lá năm nay, nhân loại nói chung và người Việt Nam nói riêng vẫn đang trong tâm trạng lo âu và sợ hãi về đại dịch Covid-19. Đã có hàng triệu người nhiễm bệnh và hàng ngàn người ngã quỵ. Đã có những tranh cãi và những kết án lẫn nhau về những nguyên nhân gây ra đại dịch. Đã có những tính toán ích kỷ và trục lợi đớn đau trên thân phận của nhau trong mùa dịch. Đã có những cách ly tương quan và kỳ thị tàn nhẫn giữa cảnh khốn cùng của nhau. Tại sao những virus nhỏ bé đến vô hình lại có sức mạnh kinh khủng phủ màu tang chế và u buồn độc hại trên mặt địa cầu và trong lòng mỗi người chúng ta?

Khi chúng ta bước vào Tuần Thánh thiêng liêng, thì thế giới cũng đang có những con người mang hết năng lực trí tuệ, nhiệt tâm và tình yêu thương để nghiên cứu y khoa và tìm mọi phương thế có thể giúp nhân loại chỗi dậy giữa cuộc khủng hoảng đại dịch Covid-19. Khi mỗi người chúng ta cố gắng sống có trách nhiệm tối thiểu là chăm sóc tốt bản thân và những người thân chung quanh, thì có những con người mang vác những trách nhiệm tối đa về an sinh, y khoa, kinh tế và chính sách cho các cộng đồng quốc gia và quốc tế trên khắp hành tinh.

Đấy chỉ là những thí dụ điển hình của đời sống nhân loại hiện nay với hai bộ mặt thiện và ác của nó. Chúng ta có thể thêm vào hàng loạt những sự thiện và sự ác đang diễn ra trong thế giới hôm nay, xung quanh mình và ngay trong cõi lòng mình. 

Khi chúng ta tưởng niệm cuộc thương khó của Chúa Giêsu, thì cũng có những con người sinh vào trần gian và có những con người ra khỏi gian trần. Cuộc đời vẫn tiếp diễn, những khát vọng chân-thiện-mỹ vẫn nuôi dưỡng lòng người và những ám ảnh tham-sân-si vẫn đang làm điên đảo nhiều tâm hồn.

Là Kitô hữu, chúng ta đang sống trong trần gian nhưng không thuộc về thế gian. Chúng ta tin vào tình yêu cứu rỗi của Thiên Chúa. Lời Chúa hôm nay đề nghị với chúng ta khả năng hoán cải những tham vọng và ảo vọng của chúng ta, để đón tiếp trong Tuần Thánh này Đấng Cứu độ duy nhất đáng tin-cậy-mến: Thiên Chúa đang đến trong cuộc đời chúng ta. Tuần Thánh này, chính trên những nẻo đường ngã quỵ, lệch lạc, xa cách sự thiện và quanh co trong sự ác của chúng ta mà Chúa Kitô muốn đến để đồng hành, chữa lành và giúp chúng ta chỗi dậy để tiến bước vào đường nẻo bình an. Tuần Thánh này, đang khi chúng ta còn lạc hướng và hoài nghi, lang thang trên những nẻo đường bất hảo, thì Chúa Giêsu lại muốn tìm gặp để ngỏ lời chúng ta đó.

Chúa Nhật Lễ Lá, 05.04.2020